بادرنجبویه گیاهی که خیلی از افراد از خواص فراوان آن اطلاعی ندارند، در این بخش از سایت آکاایران قصد داریم تا شما  را با فواید و خواص بادرنجبویه آشنا کنیم، با ما همراه باشید.

 

بادَرَنجبویه یا بادَرَنگْبویه یا وارَنگ بو یا وارَانْوو(به گیلکی)(Melissa officinalis) گیاهی است معطر و علفی چندساله، خاستگاه اصلی آن شرق مدیترانه است و در بعضی از نقاط آذربایجان و جلگه خزر نیز یافت می شود.درادامه مطلب زیر با خواص بادرنجبویه اشنا شوید.

ترکیبات بادرنجبویه

ترکیبات این گیاه بسیار متنوع است، بادرنجبویه دارای ترپنوئید ها (تری ترپینوئیدها، استروئید ها، مونو ترپینوئیدها)، فلاوونوئیدها، آلکالوئیدها، لیگنان ها، فنول ها، کومارین ها، سیانوژنیک گلیکوزیدها و برخی مواد دیگر است که در مقالات علمی به ۲۴۶ ماده بیو اکتیو ( ماده فعال شرکت کننده در واکنش های زیستی ) بادرنجبویه اشاره شده است

استرس که به جان آدم می افتد مشکلاتی مانند بی خوابی، گرفتگی عضلات، معده درد، عصبانیت و تبخال و غیره نیز بروز می کنند. استرس و عصبانیت جزو عواملی هستند که رادیکال های آزاد را فعال کرده و به جان بدن می اندازند. پس لازم است هر طوری شده آرامش را به بدن بازگرداند. پاکسازی کبد از سموم و بهبود جریان خود در مغز و در نهایت رفع کم حافظگی بخشی از خواص بی شمار گیاه بادرنجویه است. خواص بادرنجبویه تازه به حدی است که در اسپانیا برگ تازه آن را با چای معمولی مخلوط و یک نوشیدنی مطبوع از آن تهیه می کنند.

گیاه بادرنجبویه که به نام ملیسا نیز معروف است یکی از آن گیاهان آرام بخش است که در حالت عادی روی سیستم عصبی تأثیر گذاشته و باعث آرامش می شود. در این مطلب چند خاصیت مهم این گیاه را عنوان می کنیم. لطفاً با ما همراه باشید

 

بادرنجبویه برای مقابله با تپش قلب ناشی از مشکلات عصبی

بادرنجبویه تسکین دهنده و آرام بخش است. به همین دلیل هم برای مقابله با اضطراب و تشویش و گرفتگی های عضلانی مفید است. متأسفانه زمانی که اضطراب و نگرانی بر فرد غلبه می کند اسپاسم های عضلانی نیز آزاردهنده می شوند. در این شرایط می توانید به این گیاه اعتماد کنید.

برگ های بادرنجبویه روی گیرنده های گابا (GABA) تأثیر می گذارند. این گیرنده ها در عملکرد انتقال دهنده های عصبی کنترل کنندهٔ سیستم عصبی اختلال ایجاد می کنند به طوری که فعالیت آن ها را افزایش داده و به این ترتیب مانع از فعالیت درست سیستم عصبی مرکزی می شوند که وظیفهٔ آرامش عضلات را بر عهده دارد. زمانی که تپش قلب نیز به واسطهٔ استرس و فشارهای روحی افزایش می یابد این گیاه می تواند کارساز باشد. برای این کار باید روزانه یک تا دو فنجان دمنوش بادرنجبویه میل کنید. برای تهیهٔ آن برای هر لیتر آب ۴ قاشق غذاخوری از این گیاه کافی است.

بادرنجبویه با ایجاد آرامش عضلانی و رفع گرفتگی آن ها به داشتن خواب راحت نیز کمک می کند. در سال ۱۹۹۲، نتایج یک پژوهش نشان داد که بادرنجبویه به همراه گیاه سنبل الطیب (والریان) به اندازهٔ داروهای خواب آور موثرند.

برای رفع بی خوابی های ناشی از استرس و فشارهای عصبی نیز می توانید روزانه ۱ تا ۲ فنجان دمنوش بادرنجبویه میل کنید. برای هر لیتر آب ۴ قاشق غذاخوری از این گیاه کافی است. افراد بزرگسال همچنین می توانند پشت گردن خود را با روغن گیاهی بادرنجبویه ماساژ دهند. برای این کار یک تا دو قطره از روغن را با کمی روغن جوجوبا مخلوط کرده و پشت گردن خود را ماساژ دهید.

بادرنجبویه برای رفع اسپاسم های معده و روده

زمانی که بدن تحت استرس و فشارهای عصبی قرار می گیرد عضلات معده و روده نیز در امان نمی مانند و دچار گرفتگی و اسپاسم می شوند. بادرنجبویه علاوه بر رفع این اسپاسم ها باعث کاهش سنگینی معده شده و به کبد کمک می کند تا صفرای بیشتری تولید کند.

به گزارش جام جم سرا، برگ های این گیاه برای کودکانی که قولنج می کنند مفید است. البته قبل از مصرف بهتر است نظر پزشک یا عطاری را جویا شوید. در حالت کلی از دمنوش این گیاه برای بچه هایی که دچار قولنج می شوند استفاده می شود. به این ترتیب که برای هر کیلوگرم وزن کودک یک قاشق چای خوری از این دمنوش کافی است. برای رفع اسپاسم معده و رودهٔ خودتان نیز روزی یک تا دو فنجان از این دمنوش را میل کنید.

بادرنجبویه ضد درد و مناسب برای تسکین اعصاب

بادرنجبویه آرام بخش است و در کنار مصرف مسکن هایی مانند ایبوبروفن و غیره برای تسکین برخی از درد ها نیز موثر است. حتی اگر این گیاه باعث رفع کامل درد نشود فاقد شک شدت آن را کاهش خواهد داد. از این گیاه برای تسکین دردهای می گرنی، تسکین مشکلات عصبی و همچنین برای کاهش کرامپ ها یا گرفتگی های عضلانی ناشی از مشکل سندرم پیش از قاعدگی نیز استفاده می شود.

بادرنجبویه برای رفع تبخال

منشأ تبخال ویروس است و استرس نیز یکی از عوامل بروز آن. نتایج پژوهش ها نشان می دهد که بادرنجبویه برای مقابله با این مشکل موثر است. این گیاه حاوی ترکیباتی مانند اسید رزمارینیک و همچنین سیترال است که هر دو خواص ضدویروسی دارند. برای این کار باید دست به کار شوید و یک روغن مخصوص درست کنید.

یک قاشق غذاخوری روغن جوجوبا را با یک قاشق غذاخوری موم عسل مخلوط کنید و کاملا هم بزنید تا یکدست شود. یک قاشق چای خوری تنتور بادرنجبویه و سپس ۵ قطره روغن گیاهی بادرنجبویه، ۱۰ قطره روغن گیاهی درخت چای و ۱۰ قطره روغن گیاهی اسطوخودوس به آن اضافه کنید. همهٔ مواد را ترکیب کنید و با دیدن اولین علائم بروز تبخال روی محل بگذارید. هر نیم ساعت یک بار به مدت ۳ ساعت و بعد از آن یک مرتبه هر دو ساعت از این روغن را روی تبخال بزنید.

 

فعالیت آنتی اکسیدانی و ضد سرطانی بادرنجبویه

بادرنجبویه دارای تعداد زیادی آنتی اکسیدان می باشد، که از این طریق می تواند رادیکال های آزاد را پاکسازی کرده و سلول های بدن و همچنینDNA را از آسیب این مواد مضر دور نگه دارد. این ویژگی در پیشگیری از سرطان و کاهش تکثیر سلول های سرطانی و جلوگیری از بدخیم شدن این سلول ها نیز نقش دارد

تنظیم سیستم ایمنی توسط بادرنجبویه

این گیاه می تواند در آلرژی هایی که هیستامین مسئول آن است، باعث کاهش علائم بیماری شده و بسیاری از شاخص های التهاب را در بدن کاهش دهد. علاوه بر این در تنظیم تعداد گلبول های سفید نوع لنفوسیت نیز موثر است

بهبود عملکرد تنفسی بادرنجبویه

بادرنجبویه می تواند در شرایط هایپوکسی (کمبود اکسیژن) از طرق مختلف مقاومت بافت های بدن از جمله مغز و عضلات را در این شرایط کمبود اکسیژن افزایش داده و فعالیت آنها را در حالت مطلوب نگه دارد

فعالیت ضد عفونت و ضد انگلی بادرنجبویه:

تحقیقات دانشمندان نشان داده است که روغن بادرنجبویه فعالیت چندین نوع باکتری عفونت زا را مهار کرده و از تکثیر آنها مانع می شود.

 

مضرات بادرنجبویه

مصرف این گیاه برای افرادی که از اختلالات تیروئیدی رنج می برند توصیه نمی شود.

افرادی که دچار گلوکم یا همان آب سیاه هستند نیز نباید از این گیاه استفاده کنند چون امکان دارد فشار چشمشان بالا رفته و مشکلشان بد تر شود.

آقایانی که دچار ورم در پروستات هستند نیز باید از مصرف این گیاه بپرهیزند.

روغن گیاهی بادرنجبویه برای خانم های باردار و شیرده و همچنین کودکان مورد منع مصرف دارد.

این گیاه مانند هر ماده مفید دیگری، مضراتی نیز دارد، برای مثال گیاه بادرنجبویه افزایش دهنده فشار خون است و برای افرادی با عارضه پر فشاری خون مضر است.

در درمان سنتی سرماخوردگی همراه با تب می باشد، به علت طبع گرم آن افراد با مزاج گرم استفاده نکنند بهتر است در صورت استفاده مصلح بنفشه وسکنجنبین و… استفاده شود

بادرنجبویه و بیهوشی و عمل جراحی : بادرنجبویه ممکن است سبب خواب آلودگی بیش از حد به دنبال گرفتن داروهای بیهوشی شود و لذا استفاده از محصولات بادرنجبویه را حداقل ۲ هفته قبل از عمل جراحی قطع کنید.

.

قبل از این که دمنوش را تهیه کنید، به نکات زیر توجه کنید:

۱. در صورت داشتن بیماری خاص و مصرف دارو، حتما پیش از مصرف با پزشک خود مشورت نمایید.

۲. در صورت بروز هر نوع واکنش حساسیتی مصرف را قطع کنید.

۳. مصرف این گیاه به افرادی که از کم کاری یا پرکاری تیروئید رنج می برند توصیه نمی شود.

۴. در مورد میزان مصرف دمنوش و تعداد دفعات آن، به توصیه های پزشک مشاورتان گوش کنید.

 

طرز تهیه ی دمنوش بادرنجبویه

برای تهیه ی دمنوش بادرنجبویه باید یک قاشق غذاخوری (سرخالی) برگ بادرنجبویه را داخل یک قوری ریخته و آب با دمای ۸۰ درجه سانتی گراد روی آن بریزید و به مدت ۱۵ دقیقه صبر کنید تا دم بکشد. برای شیرین کردن آن می توانید از عسل یا نبات استفاده کنید.

گیاه «بادرنجبویه» سالهاست که توسط پزشکان مشرق زمین، برای درمان مشکلات خلقی استفاده می شود؛ همچنین مصرف آن جهت سردرد با منشاء عصبی، ضعف حافظه و خستگی روحی مفیدست.
دکتر علی زرگری در خصوص فواید این گیاه می گوید: «وارنگ بو» یا «بادرنجبویه» در طب عوام برای مصارفی از قبیل رفع دل پیچه ناشی از نفخ و تقویت معده به کار می رود و از مصارف اصلی و ویژگی های خاص آن، آرام کردن اعصاب و تقویت قلب است.

خواص بادرنجبویه چیست

بادرنجبویه

و ادامه می دهد: این گیاه به اشکال مختلفی از قبیل اسانس، عصاره روغنی، روغن، پماد، کمپرس و دم کرده استفاده می شود. اسانس این گیاه در آرام کردن درد معده با منشاء عصبی، احساس چنگ زدگی در معده، تپش قلب، سردردهای یک طرفه، سرگیجه، عصبانیت، بی خوابی، استفراغهای دوران بارداری، کم خونی دختران جوان، درد عصبی دندان و رفع تندخویی در دختران جوان و زنان بسیار مؤثرست.
برگ این گیاه، بهترین دارو برای کسی است که هنگام نگرانی واضطراب ناراحتی معده پیدا می کند. دم کرده آن نیز جهت تهوع، مراحل اول سرماخوردگی ، خستگی عصبی و افسردگی مفیدست.
گفتنی است کمپرس، پماد و روغن حاصل از این گیاه جهت دفع حشرات و درمان زخم نیش آنها و رفع تنش عصبی، از زمان ابن سینا تجویز شده است.
 
برگها و ساقه تازه بادر نجبویه تا حدی اشتها آور بوده و باعث ترشح شیره گوارشی می گردد. این گیاه محرک دستگاه گوارشی بوده و به هضم غذا کمک زیادی می کند استفاده از بادرنجبویه خام یا نوشیدن ده کرده آن برای درمان دل به هم خوردگی های گوارشی و ناراحتی های عصبی بسیار مفید است. این گیاه سرعت تعریق را بالا برده و به عنوان دارویی بادشکن مصرف آن به شکل خام (خرد شده در تهیه سالاد) یا به صورت دم کرده برای افرادی که از نفخ معده رنج می برند توصیه و تجویز می شود. گیاه بادر نجبویه به دلیل داشتن نوعی اسانس روغنی معطر در آن نقش زیادی در درمان افسردگی داشته و دستگاه عصبی را به طور معجزه آسایی تقویت می کند و دارویی آرام بخش محسوب می شود. افزودن چند برگ و ساقه بادر نجبویه در سالادهای مقوی کبد ، موجب تحریک کبد و غده آدرنال می شود و آن را به خوبی تقویت می کند. بادر نجبویه بند آورنده خونریزیهای قاعدگی نیز بوده و به عنوان دارویی ضد ویروس، ضد باکتری و ضد اسپاسم کاربرد دارد. از تخم بادرنجبویه جهت تزیین روی سالاد استفاده می شود.

خواص عرق بادرنجبویه


منبع : کتب طب سنتی

منبع : pezeshk.us